تابلو برق
– فاصله تابلوهای برق تمام بسته فشار متوسط (20KV) و فشار ضعیف (تا ۱۰۰۰ ولت موثر که معمولا ۳۸۰ ولت است) نسبت به یکدیگر کمتر از ۱/۵ نباشد.
– ارتفاع اتاق تابلو برق، بزرگ تر یا مساوی است با ارتفاع بلندترین تابلو + ۰/۵m
نکته: هیچگاه ارتفاع اتاق تابلو نباید از ۲m کمتر شود.
تابلوهای برق فشار ضعیف
پوشش تابلو برق (Enclosure): قسمتی از تابلو است که برای تامین حفاظت تجهیزات در برابر عوامل خارجی معینی طراحی شده و در همه جهات در برابر تماس مستقیم، درجه حرارتی حداقل IP2X را تامین می کند.
طبقه بندی تابلوها از نظر توزیع و منبع تغذیه
تابلوهای فشار ضعیف مورد استفاده در تاسیسات برقی ساختمان ها را می توان با توجه به محل و موقعیت استقرار نسبت به منبع تغذیه و نقشی که در سیستم کنترل و توزیع برق ایفا می کند به ترتیب زیر طبقه بندی کرد:
تابلو اصلی: این عنوان به تابلویی اطلاق میشود که عموما در پست برق نصب میشود و به طرف فشار ضعیف ترانسفورماتور متصل است و برق مجموعه را توزیع و کنترل می کند.
تابلو نیم اصلی: اینگونه تابلوها، برق بلوک ساختمانی یا قسمت مستقلی از مجموعه را توزیع و کنترل می کند. تابلوهای نامبرده از تابلوی اصلی تغذیه می شوند.
تابلو فرعی تاسیسات و تجهیزات: این نوع تابلوها برای توزیع و کنترل سیستم برقی خاص مانند موتورخانه، آشپزخانه، رختشوی خانه و مانند آن به کار می رود. تابلوهای مزبور از تابلو نیم اصلی تغذیه می شوند.
تابلو فرعی روشنایی: تابلویی است که نیروی برق روشنایی و پریزهای عمومی مربوط به هر قسمت را توزیع و کنترل می کند. این نوع تابلو نیز از تابلو نیم اصلی تغذیه می شود.
انواع تابلو از نظر دسترسی و موارد کاربرد
عمده ترین انواع تابلوهای مورد مصرف در تاسیسات برق ساختمان ها و موارد کاربرد آن به شرح زیر است:
تابلو تمام بسته (برای نصب در فضاهای سرپوشیده)
این نوع تابلو عبارت است از مجموعه سوار شده در کارخانه که تمام جوانب آن، جز سطح نصب به نحوی بسته باشد که حداقل درجه حفاظت IP20 تامین شود (سطح نصب که ممکن است باز یا بسته باشد). این گونه تابلو را تابلوی تمام بسته ایمنی نیز می نامند. تابلوهای بسته ایمنی به اشکال مختلف ساخته می شود که برحسب نوع کاربرد متفاوت و عمده ترین انواع آن به شرح زیر است:
تابلوهای تمام بسته ایستاده
منظور تابلویی است که بتواند به طور مستقل و بدون اتکا به دیوار در روی کف ساختمان استقرار پیدا کند. این گونه تابلوها معمولاً برای تابلوهای اصلی و نیم اصلی و تاسیسات و تجهیزات به کار می رود. انواع تابلوهای ایستاده به روش های زیر ساخته می شود.
تابلو ایستاده قابل دسترسی از جلو
عبارت است از تابلویی که دسترسی برای فرمان، تعویض فیوز و لوازم، اتصال سرکابل و سیم، و غیره کاملاً از طرف جلو تابلو امکان پذیر باشد و شامل یک یا چند سلول می باشد.
تابلو ایستاده قابل دسترسی از پشت
عبارت است از تابلویی که وسایل اندازه گیری در جلوی تابلو قرار گرفته و فرم آنها نیز از سمت جلوی تابلو انجام می شود ولی دسترسی برای تعویض ،وسایل اتصال کابل ها و سیم ها و مانند آن، از پشت تابلو امکان پذیر
است و شامل یک یا چند سلول می باشد.
تابلو ایستاده چند خانه ای: عبارت است از تابلویی که هر سلول آن دارای شینه کشی عمودی و قابل خانه بندی متغیر برای نصب کلیدهای مختلف فیوزها و وسایل اندازه گیری برای فرمان ماشین آلات و غیره بوده و مجهز به شینه اصلی فقط برای توسعه به چند سلول نیز می باشد.
تابلو ایستاده چند جعبه ای عبارت است از تابلویی که اجزای آن (شینه، فیوز، کلید و غیره) در قطعات مساوی با جعبه های چدنی یا فولادی ساخته شده و با اتصال جعبه ها به یکدیگر تشکیل تابلو می دهد.
تابلو تمام بسته دیواری: این نوع تابلو که به صورت یک جعبه قابل نصب در روی کار و یا در توی کار در ابعاد مختلف ساخته می شود و فقط از قسمت جلوی آن قابل دسترسی است. شامل ،شینه، کلید و وسایل حفاظت در برابر اضافه بار می باشد و برای کنترل مدارهای فرعی و روشنایی و نیرو به کار می رود.
تابلو توزیع نیرو و روشنایی برای نصب در محوطه باز
تابلو توزیع نیرو و روشنایی برای نصب در محوطه باز عبارت است از تابلوی تمام بسته با سقف شیب دار و مقاوم در برابر نفوذ رطوبت، آب و گرد و غبار، که معمولا بر روی پایه های بتونی نصب می شود و برای تغذیه منازل، فرمان و کنترل روشنایی محوطه، آب نماها و غیره به کار می رود.
شینه ها
سطح مقطع شمش های مسی تخت باید براساس جدول ظرفیت بار شمش مسی و سطح مقطع شمش های آلومینیومی تخت بر اساس جدول ظرفیت بار شمش آلومینیومی باید انتخاب شود. در مواردی که از شینه های مسی و یا آلومینیومی با مقاطع گرد یا ناودانی استفاده می شود باید از جداول مندرج در نشریه شماره ۳۷۵ سازمان مدیریت و برنامه ریزی کشور با عنوان «مشخصات فنی عمومی و اجرایی پست های توزیع هوایی و زمینی ۲۰ و ۳۳ کیلوولت» استفاده شود.
ظرفیت الکتریکی شینه فازها نباید از صد و پنجاه درصد (۱۵۰٪) شدت جریان اسمی کلید اصلی تغذیه کننده تابلو کمتر باشد. سطح مقطع شینه های خنثی و اتصال زمین نباید از نصف سطح مقطع شینه فاز کمتر باشد. شینه های خنثی و اتصال زمین باید برای سراسر طول تابلو پیش بینی شود. شینه های فاز و خنثی باید روی مقره های اتکایی چینی یا صمغ مصنوعی نصب شود و شینه اتصال زمین باید روی مقره نصب شده و سپس به بدنه تابلو متصل گردد.
نقطه اتصال شینه ها به یکدیگر و کلیدها به شینه ها باید قبل از اتصال کاملا تمیز شده و در صورت امکان با یک لایه نقره ای پوشیده و سپس به وسیله پیچ و مهره و واشرهای مسی یا برنزی محکم شود تا حداکثر هدایت الکتریکی به وجود آمده و از گرم شدن جلوگیری شود. باید حداقل فاصله بین شینه ها از ۱۰ سانتی متر کمتر نباشد.
رنگ شینه ها
اتصال کابلها به شینه ها، کلیدها، فیوزها و غیره باید به وسیله کابلشو انجام گیرد. شینه ها باید با رنگ نسوز به
ترتیب زیر رنگ آمیزی شود:
فاز اول: به رنگ قرمز
فاز دوم: به رنگ زرد
فاز سوم: به رنگ آبی
نول: به رنگ سیاه
شینه های اتصال زمین و خنثی: به رنگ سبز و زرد
ابعاد تابلو برق فشار ضعیف
حداکثر ابعاد تابلو اصلی توزیع فشار ضعیف، نوع ایستاده قابل دسترسی از جلو و قابل دسترسی از پشت به قرار زیر است:
تابلو قابل دسترسی از جلو:
ارتفاع ۲۲۰ سانتی متر
عرض ۹۰ سانتی متر
عمق ۶۰ سانتی متر
تابلو قابل دسترسی از پشت:
ارتفاع ۲۲۰ سانتی متر
عرض ۹۰ سانتی متر
عمق ۸۰ سانتی متر
شرایط تابلو اصلی توزیع نیروی برق فشار ضعیف – نوع ایستاده چند خانه ای:
این گونه تابلو باید از نوع ایستاده و با اسکلت نگهدار از آهن به فرم نبشی، ناودانی و سپری ساخته شده و به وسیله پیچ و مهره به یکدیگر متصل شود. پوشش تابلو باید از ورق های فلزی با ضخامت حداقل ۲ میلی متر یا بیشتر بوده و به وسیله پیچ و مهره به اسکلت نگهدار محکم شود. ساختمان تابلو باید طوری باشد که هر سلول قابل تفکیک به سه، چهار یا شش خانه اصلی بوده و هر خانه اصلی نیز قابل تفکیک به اجزای کوچکتر دو، سه و یا چهار خانه فرعی باشد. تقسیمات مزبور باید دارای ابعاد استاندارد و مساوی بوده و هر قسمت نیز باید مجهز به درب جداگانه، برای نصب یا تعویض وسایل داخلی آن باشد. پوشش های طرفین تابلو، برای سهولت در امر توسعه، باید با پیچ و مهره های کرومه به اسکلت نگهدارنده متصل شود به طوری که در صورت نیاز به توسعه تابلو، بدون دخالت در کار آن انجام پذیر باشد.
ابعاد تابلو اصلی توزیع نیروی برق فشار ضعیف، نوع ایستاده چند خانه ای
ارتفاع ۲۰۰ سانتی متر
عرض ۵۰ سانتی متر
عمق ۵۰ سانتی متر
نصب تابلو برق برروی اتاقک کابل
برای نصب این قبیل تابلوها بر روی اتاقک کابل باید یک دهانه به شکل مستطیل با ابعاد کف تابلو در سقف اتاقک مزبور احداث و تابلو برروی آن نصب شود. طول دهانه مورد نظر باید ۲۰ سانتیمتر کمتر از عرض مجموعه تابلو باشد و عرض آن، برای تابلوهای قابل دسترسی از جلو و چند خانه، ۴۰ سانتی متر و برای تابلوهای قابل دسترسی از پشت ۶۰ سانتی متر خواهد بود. لبه دهانه باید با آهن نبشی چهار سانتی متر در چهار سانتی متر مهار
شود.
نصب تابلو برق بر روی کانال
طول کانال مورد نظر که تابلو بر روی ان استقرار مییابد باید ۲۰ سانتیمتر کمتر از عرض مجموعه تابلو باشد و عرض آن، برای تابلوهای قابل دسترسی از جلو و چند خانه ۴۰ سانتیمتر و برای تابلوهای قابل دسترسی از پشت ۶۰ سانتی متر و عمق آن ۸۰ سانتیمتر خواهد بود. این کانال باید به کانالی که کابل های ورودی و خروجی در آن ادامه می یابد مرتبط باشد. لبه کانال باید با آهن نبشی چهار سانتی متر در چهار سانتی متر مهار شود.
حداقل فاصله بین دیوار و تابلو و یا بین دو تابلوی مجاور باید ۷۰ سانتی متر در نظر گرفته شود، و حداقل فضای باز در مقابل درهای تابلو باید به گونه ای در نظر گرفته شود که در آن حالت درب به راحتی با زاویه ۹۰ درجه باز شود.
تابلو توزیع فرعی نیروی برق – نوع دیواری (روکار یا توکار)
شامل ۳ قسمت اصلی جداگانه زیر است:
الف) جعبه تابلو: در صورتی که ارتفاع تابلو مورد نیاز تا ۱ متر باشد، جعبه تابلو باید از ورق آهن با ضخامت ۱/۲۵ میلی متر ساخته شود، و چنانچه ارتفاع تابلو مورد نظر از یک متر متجاوز باشد، جعبه تابلو بایستی از ورق آهن با ضخامت ۱/۵ میلی متر انتخاب گردد. برای ورود کابل و لوله به داخل تابلو باید در جداره های فوقانی و تحتانی جعبه تابلو سوراخ های نوع سنبه ای به قطرهای مختلف، یا شیار سراسری با درپوش تعبیه شود. (توضیح این که کلیه لوله های ورودی به تابلو باید به وسیله مهره و بوش برنجی به بدنه تابلو کاملاً متصل و محکم شود.)
ب) اسکلت داخلی برای نصب لوازم: کلیه وسایل و تجهیزات داخل تابلو، برای جلوگیری از آسیب وصدمه در زمان اجرای عملیات ساختمانی، باید برروی یک اسکلت جداگانه نصب شود. اسکلت مزبور باید از ورق آهن به ضخات ۱/۵ میلی متر با خم کاری های لازم ساخته شده و به وسیله چهار عدد پیچ به سهولت در داخل جعبه تابلو قابل نصب و یا برداشت باشد. (پیچ یا مهره ای که برای نصب اسکلت برروی جعبه تابلو به کار میرود باید به بدنه جعبه جوش شود.)
پ) چارچوب و درب تابلو: ضخامت ورق آهن مورد لزوم برای چارچوب و درب تابلو باید برابر ضخامت تعیین شده برای جعبه تابلو باشد (به بند الف مراجعه شود) درب تابلو از نظر استقامت باید دارای پشت بند بوده و دورادور ان دارای خم های به شکل یو (U) باشد. چارچوب درب تابلوهای روکار باید از هر چهار طرف حداقل دو (۲) سانتی متر بیشتر از ابعاد جعبه تابلو ساخته شود.
کلیه اجزای تابلو فوق الذکر باید پس از زیرسازی شامل زنگ زدایی، چربی گیری و فسفاته کاری، با یک دست رنگ آستری و یک دست رنگ اصلی پوشیده شوند.
ارتفاع نصب برای کلیه تابلوهای دیواری ۲۱۰ سانتیمتر از بالای تابلو تا کف تمام شده خواهد بود.
تابلو توزیع نیرو و روشنایی برای نصب در محوطه باز
این گونه تابلوها باید از نوع ایستاده و با اسکلت نگهدار از آهن گالوانیزه به فرم نبشی، ناودانی، و سپری و پوشش آن از ورقهای آهن گالوانیزه با ضخامت حداقل دو (۲) میلی متر یا بیشتر ساخته شود و پس از زیرسازی شامل رنگ زدایی، چربی گیری و فسفاته کاری با یک دست رنگ ضدزنگ مخصوص، یک دست رنگ آستری و یک دست رنگ اصلی پوشیده شود.
این تابلو ممکن است از جنس آلومینیوم نیز ساخته شود که در این صورت اسکلت نگهدار و کلیه اجزای آن از جنس آلومینیوم خواهد بود و پوشش آن باید از ورق آلومینیوم با ضخامت حداقل ۳ میلی متر یا بیشتر ساخته شود.
بدنه این تابلو باید به نحوی ساخته شود که کلیه جوانب آن کاملا مسدود بوده و فقط از طرف جلو قابل دسترسی باشد.
سقف بیرونی این نوع تابلو باید دارای شیب دو طرفه با لبه های برگردان به طرف داخل باشد و حداقل پنج(۵) سانتی متر از هر چهار طرف بزرگتر از ابعاد سقف تابلو باشد.
حداقل دومین رقم مشخصه درجه حفاظت تابلوهای هوای آزاد در صورتی که دارای حفاظت تکمیلی نباشد باید IPX3 در نظر گرفته شود.
ابعاد تابلو توزیع نیرو و روشنایی برای نصب در محوطه باز
ارتفاع (حداکثر): ۱۲۰ سانتی متر
عرض: برحسب نیاز
عمق: ۴۰ سانتی متر
روش نصب تابلو توزیع نیرو و روشنایی در فضای باز
این نوع تابلو باید برروی سکوی بتنی یا آجری، که ۲۰ الی ۲۵ سانتیمتر از کف تمام شده خیابان یا محوطه مربوط ارتفاع داشته باشد، نصب شود. سکوی یاد شده، که از نوع توخالی خواهد بود، باید دارای دیواره ای به قطر ۲۰ الی ۲۵ سانتی متر باشد و نیم متر پایین تر از کف تمام شده محوطه شروع و تا ۲۰ الی ۲۵ سانتیمتر بالاتر از کف مزبور ادامه یابد.
لبه خارجی سکو که به صورت نیم گرد (پخ) ساخته خواهد شد، باید از هر چهار طرف حداقل ۱۰ سانتی متر بزرگتر از بدنه تابلو بوده و لبه داخلی آن حداقل ۵ سانتیمتر از بدنه تابلو فاصله داشته باشد. محل نصب تابلوهای قابل نصب در فضای باز باید طوری پیش بینی شود که در جلوی آن محل کافی برای دسترسی به تابلو وجود داشته باشد.
در مواردی که توان نامی قطع یک یا چند کلید مینیاتوری تا ۱/۵ کیلوآمپر باشد، فیوز حفاظتی باید دارای جریان نامی ۶۳ آمپر باشد.
در مواردی که توان نامی قطع کلید مینیاتوری ۳ کیلو آمپر یا بیشتر باشد فیوز حفاظتی باید دارای جریان نامی ۱۰۰ آمپر باشد.
تابلوهای فرمان وسایل موتوری:
در تابلوی فرمان وسایل موتوری کلید اصلی باید از نوع خودکار حفاظت موتوری بوده و مجهز به سه(۳) دستگاه آمپرمتر و یک دستگاه ولت متر و کلید تبدیل ولت متر از نوع هفت (۷) حالتی باشد.
مدارهای فرعی فرمان وسایل موتوری باید الزاما دارای کنتاکتور و رله محافظ باشد مگر در مورد دستگاه های مجهز به تابلوی فرمان و راه اندازی جداگانه که در این صورت مدار مزبور باید به وسیله کلیدفیوز، یا کلید گردان و فیوز جداگانه محافظت شود.
برای انتخاب کنتاکتور، بی متال، فیوز، کلید قطع و وصل و کابل به جداول انتخاب لوازم و وسایل مزبور مراجعه شود.
برای آگاهی از روشن یا خاموش بودن کلید اصلی یا هر یک از کنتاکتورها باید برای هر مدار دو(۲) عدد چراغ سیگنال به رنگ های قرمز و سبز (قرمز برای حالت روشن و سبز برای حالت خاموش) پیش بینی شود.
هر مدار، در صورت لزوم باید مجهز به آمپرمتر متناسب با شدت جریان آن باشد و در مدارهایی که شدت جریان آن بیش از ۶۰ آمپر می باشد باید از ترانس جریان و آمپرمتر مخصوص با ضریب متناسب استفاده شود. ظرفیت آمپرمتر انتخابی نباید از حدود ۲۵ درصد حداکثر بار بیشتر در نظر گرفته شود. به طور مثال، در صورتی که حداکثر بار ۴۰۰ آمپر باشد، آمپرمتر و ترانس جریان انتخابی باید با نسبت تبدیل ۵۰۰/۵ باشد.
تابلوهای فرعی روشنایی و کلیدهای آن
کلید اصلی باید حتی الامکان از نوع گردان بوده و برای محافظت در برابر اضافه بار و اتصال کوتاه نیز از فیوز فشنگی متناسب با ظرفیت کلید اصلی استفاده شود.
کلیه مدارهای خروجی که برای روشنایی، پریزها و غیره به کار می رود باید ترجیحا به وسیله کلید مینیاتوری یا فیوز فشنگی با ظرفیت اسمی زیر محافظت گردد:
برای مدارهای زنگ اخبار و احضار: حداکثر ۴ آمپر
برای مدارهای روشنایی: حداقل ۱۰ آمپر
برای مدار پریزها: حداقل ۱۶ آمپر
سطح مقطع ترمینال های مورد کاربرد باید با سطح مقطع هادی های داخل تابلو یکسان باشد و به علاوه به هر ترمینال باید فقط یک هادی وصل شود و اتصال ۲ یا چند هادی به یک ترمینال تک سوراخ مجاز نمی باشد.
شرایط دما برای تابلوها
در صورتی که تابلوها در داخل ساختمان نصب می شود دمای هوای محیط نباید از ۴۰ درجه سانتی گراد متجاوز بوده و میانگین آن نیز در ۲۴ ساعت نباید از ۳۵ درجه سانتی گراد بیشتر باشد حداقل دمای محیط در این گونه موارد -۵ درجه سانتی گراد خواهد بود.
در مواردی که تابلوها در فضای آزاد نصب می شود دمای محیط نباید از ۴۰ درجه سانتی گراد متجاوز بوده و میانگین آن نیز در ۲۴ ساعت نباید از ۳۵ درجه سانتی گراد بیشتر باشد. حداقل دمای محیط برای مناطق معتدل ۲۵- درجه سانتی گراد و برای مناطق بسیار سرد و یخبندان برابر با ۵۰- درجه سانتی گراد خواهد بود.
شرایط جوی برای نصب تابلو در داخل ساختمان شامل تمیزی هوا و رطوبت نسبی آن می باشد. رطوبت نسبی در این گونه موارد باید در حداکثر دمای ۴۰ درجه سانتی گراد از ۵۰ درصد بیشتر نباشد، لیکن افزایش آن در دماهای پایین تر (مانند رطوبت ۹۰ درصد در دمای ۲۰ درجه سانتی گراد) مجاز است. در مواردی که به علت تغییرات دما تجمع قطرات آب در داخل تابلو تشکیل می شود باید پیش بینی های لازم صورت گیرد.
در مواردی که نصب تابلوها در فضای آزاد صورت میگیرد افزایش رطوبت نسبی تا ۱۰۰ درصد در حداکثر دمای ۲۵ درجه سانتی گراد مجاز خواهد بود.
ارتفاع محل نصب تابلو از سطح دریا در شرایط عادی برابر استاندارد -۱ – ۶۰۴۳۹ IEC نباید از ۲۰۰۰ متر متجاوز باشد.
یادآوری: برای تجهیزات الکترونیکی که در ارتفاع بالاتر از ۱۰۰۰ متر از سطح دریا مورد استفاده قرار می گیرد، لازم است کاهش استقامت دی الکتریکی و اثر خنک کنندگی هوا در نظر گرفته شود. این گونه تجهیزات باید برابر توافق بین سازنده تابلو و استفاده کننده طراحی، ساخته و مورد استفاده قرار گیرد.
مشخصات فنی کلیدهای خودکار
کلیدهای خودکار فشار ضعیف به شرح زیر طبقه بندی می شود:
انواع کلید خودکار برحسب رده بهره برداری
الف) بدون تاخیر زمانی کوتاه مدت عمدی برای تامین قابلیت انتخاب تحت شرایط اتصال کوتاه
ب) دارای تاخیر زمانی کوتاه مدت عمدی (که میتواند قابل تنظیم باشد) برای قابلیت انتخاب تحت شرایط اتصال کوتاه
انواع کلید خودکار بر حسب محیط واسط قطع
الف) قطع در هوا
ب) قطع در خلاء
پ) قطع در گاز
انواع کلید خودکار بر حسب نوع طراحی
الف) ساختمان باز
ب) بدنه قالبی
انواع کلید خودکار بر حسب روش فرمان به مکانیزم عمل کننده
الف) عمل وابسته دستی
ب) عمل مستقل دستی
پ) عمل وابسته به منبع تغذیه
ت) عمل مستقل از منبع تغذیه
ث) عمل با انرژی ذخیره شده
انواع کلید خودکار بر حسب تناسب برای جداسازی
الف) مناسب برای جداسازی
ب) نامناسب برای جداسازی
بر حسب پیش بینی برای تعمیر و نگهداری
الف) قابل تعمیر و نگهداری
ب) غیر قابل تعمیر و نگهداری
بر حسب روش نصب:
الف) ثابت (Fixed)
ب) شاخه ای (plug-in)
پ) کشویی (Withdrawable)
انواع کلید خودکار بر حسب درجه حفاظت تامین شده توسط محفظه(IP)
مشخصه های کلیدهای خودکار مورد مصرف باید بر حسب مورد به شرح زیر تعیین شود:
نوع کلید خودکار
الف) تعداد قطب ها
ب) نوع جریان (dc یا ac)
پ) تعداد فازها
ت) فرکانس اسمی
مقادیر اسمی و حدی مربوط به مدار اصلی کلید خودکار
(الف) ولتاژهای بهره برداری اسمی
ب) ولتاژ عایق بندی اسمی
پ) ولتاژ ضربه ای قابل تحمل اسمی (Uimp)
ت) جریان حرارتی قراردادی در هوای آزاد
ج) جریان اسمی
چ) مقادیر اسمی
مقادیر اسمی جریان در کلیدهای خودکار چهار قطبی
الف) فرکانس اسمی
ب) کار اسمی
پ) قدرت وصل اتصال کوتاه اسمی
ت) قدرت قطع اتصال کوتاه نهایی اسمی
ث) قدرت قطع اتصال کوتاه بهره برداری اسمی
ج) جریان قابل تحمل کوتاه مدت اسمی
رده بهره برداری کلید خودکار
الف) ردهA یا Cat A
ب) رده B یا Cat B
مدارهای فرمان کلید خودکار
الف) مدارهای فرمان الکتریکی
ب) مدارهای فرمان هوای فشرده
پ) مدارهای کمکی
رهاساز کلید خودکار
الف) رهاساز شنت
ب) رهاساز اضافه جریان
پ) رهاساز فروولتاژ (برای بازکردن)
ت) سایر رها سازها
اینترلاک کلید کشویی
کلیدهای کشویی مجهز به سیستم هم قفلی (interlock) به شرح زیر میباشد:
الف) کنتاکت های جدا کننده کلید هنگامی مجاز به جدا شدن یا دوباره بسته شدن باشد که کنتاکت های اصلی کلید خودکار در وضعیت باز قرار گرفته باشند.
ب) کنتاکت های اصلی باید تنها در حالت های زیر بتوانند بسته شوند:
– در شرایطی که کنتاکت های جدا کننده کاملا بسته شده اند یا:
– در صورتی که فاصله جدایی مشخص شده بین قسمت های ثابت و متحرک کنتاکت های جدا کننده تامین شده باشد.
– هنگامی که کلید خودکار در وضعیت جدا شده می باشد تدابیر به کار رفته باید این اطمینان را ایجاد کند که فواصل جدایی مشخص شده بین کنتاکت های جدا کننده نمیتواند سهوا کاهش یابد.
راه انداز موتور (starter)
مجموعه کلیه وسایل قطع و وصل لازم برای راه اندازی و توقف یک موتور همراه با حفاظت اضافه بار مناسب.
– راه انداز مستقیم (بر روی خط Direct – On – Line – Starter (DOL
راه اندازی که ولتاژ خط را در طی یک مرحله به ترمینال های اتصال موتور متصل می کند.
– راه انداز ستاره – مثلث (Star – Delta starter)
راه اندازی که در موتورهای القایی سه فاز در وضعیت راه اندازی سیم پیچ های استاتور (stator) به صورت ستاره متصل می شود و در موقعیت نهایی کار موتور به صورت مثلثی اتصال می یابد.
– راه انداز اتوترانسفورمر (Auto – transformer starter)
راه اندازی که برای راه اندازی از یک یا چند ولتاژ کاهش یافته به وسیله یک اتوترانسفورمر استفاده می کند.
– راه انداز با استاتور رئوستایی (Rheostatic starter stator)
راه انداز رئوستایی مورد استفاده در موتورهای قفسه ای (squirrel cage motor) که در دوره راه اندازی یک یا چند مقاومت پیش بینی شده در مدار استاتور را به ترتیب حذف می کند.
– راه اندازی ترکیبی (combination starter)
تجهیزاتی شامل یک راه انداز یک وسیله کلیدزنی دستی بیرونی و یک وسیله حفاظت در برابر اتصال کوتاه، که در یک محفظه اختصاصی سیم کشی و نصب شده باشد. وسایل کلید زنی و اتصال کوتاه حفاظتی ممکن است شامل یک فیوز، یک کلید یا با فیوز با قطع کننده مدار با عملکرد جداکنندگی یا بدون آن باشد.
– راه انداز الکترومغناطیسی (Electromagnetic starter)
راه اندازی که نیروی بستن کنتاکت های اصلی آن به وسیله یک آهنربای الکتریکی تامین می شود.
– گذار (باز با راه انداز اتوترانسفورمر یا راه انداز ستاره – مثلث)
(Open transition with an auto – transformer starter or star- delta starter)
ترتیب مداری که تغذیه موتور را هنگام تغییر از یک مرحله به مرحله دیگر قطع و وصل می کند. گذار بسته (با راه انداز اتوترانسفورمر یا راه انداز ستاره – مثلث)
(Closed transition with an auto – transformer starter or star – delta starter)
ترتیب مداری که تغذیه موتور را هنگام تغییر از یک مرحله به مرحله دیگر (حتی بطور لحظه ای) قطع نمی کند.
انواع کنتاکتور و راه اندازهای موتور بر حسب نوع تجهیزات
الف) کنتاکتور
ب) راه انداز مستقیم بر روی خط برق متناوب
پ) راه انداز ستاره – مثلث
ت) راه انداز اتوترانسفورمر دو پله
ث) راه انداز با روتور رئوستایی
ج) راه انداز ترکیبی یا حفاظت شده
انواع کنتاکتور و راه اندازهای موتور برحسب تعداد قطب ها
انواع کنتاکتور و راه اندازهای موتور برحسب نوع جریان ( ac یا .d )
انواع کنتاکتور و راه اندازهای موتور بر حسب محیط واسط قطع (هوا، روغن، گاز، خلاء و غیره)
کنتاکتورهای الکترومکانیکی هوایی مصارف خانگی و مشابه
این گونه کنتاکتورها که دارای ولتاژ اسمی کنتاکت های اصلی تا ۴۴۰ ولت متناوب و جریان عملکردی (operational currents) برای رده کاربردی AC-7a (بارهای کمی القایی slightly inductive loads) تا ۶۳ آمپر و برای رده کاربردی AC-Vb (بارهای موتوری) تا ۳۲ آمپر و جریان اتصال کوتاه تا ۶ کیلو آمپر می باشد باید برابر استاندارد IEC۶۱۰۹۵ طراحی، ساخته و مورد آزمون قرار گیرد.
قطع کننده های مدار حفاظت در برابر اضافه جریان برق متناوب که ولتاژ اسمی آنها از ۴۴۰ ولت (بین فازها) و جریان اسمی از ۱۲۵ آمپر و جریان اتصال کوتاه از ۲۵۰۰۰ آمپر تجاوز نمی کند، با فرکانس ۵۰ یا ۶۰ هرتز، باید با ضوابط مندرج در استاندارد ۱۰-۶۰۸۹۸ IEC مطابقت نماید.
ولت مترها باید دارای دامنه ۱ تا ۵۰۰ ولت باشند.
حداقل سطح مقطع سیمهای فشار ضعیف و کنترل داخل تابلو نباید از ۲/۵ میلی متر مربع کمتر باشد و پوشش عایق آن باید حداقل تحمل ولتاژ ۱۰۰۰ ولت را داشته باشد.
تابلوهای فشار متوسط
تابلوهای ۳۳، ۲۰، ۱۱ کیلو ولت هستند.
شینه های تابلوهای فشار متوسط
نکاتی که برای استفاده از جداول ظرفیت بار ثابت شمش های مسی و آلومینیومی باید مورد توجه قرار گیرد:
۱- ظرفیت بار مشخص شده برای شینه هایی معتبر است که ضلع بزگتر مقطع آن در وضعیت عمودی قرار گیرد (مقطع آن به شکل مستطیلی که روی عرض ایستاده باشد تا هوا به خوبی به سمت بالا جریان یابد).
۲- در هر یک از فازها، فاصله بین دو شینه مجاور برابر با ضخامت شینه مورد نظر باشد.
3-مقادیر ظرفیت بار در حرارت های بیش از ۳۰ درجه سانتی گراد با استفاده از فرمول زیر محاسبه می شود؟
؟ ظرفیت بار (آمپر) در حرارت ۳۰ درجه سانتی گراد
۴- شدت جریان مجاز برای فرکانس های دیگر با استفاده از فرمول ؟ محاسبه می شود.
۵- در هر یک از فازها فقط سطوح خارجی شینه ها باید رنگ آمیزی شود.
۶- شرایط زیر برای برق متناوب (a.c) معتبر است:
الف: معدل افزایش حرارت برابر ۳۰ درجه سانتی گراد خواهد بود مشروط بر آن که فاصله بین مجموعه شینه های دو فاز از ده برابر قطر مجموع شینه های یکی از فازها کمتر نباشد.
ب: شینه هایی که روبروی فازهای مجاور واقع می شوند دارای چند درجه حرارت بیشتر خواهند بود.
سلول های تابلوی فشار متوسط
سلول های جداگانه تابلو برق فشار متوسط باید مجهز به گرمکن برقی (هیتر) ضد تقطیر برای استفاده در مناطق مرطوب بوده و در صورت لزوم جدار داخلی آن با پوشش ضد میعان اندود شده باشد، با توجه به محل قرار گرفتن تابلو دمای تنظیم ترموستات این گرمکن باید بین ۲۵ تا ۳۰ درجه باشد.
سلول های فشار متوسط باید دارای لامپ نئون مشخص کننده ولتاژ، چراغ روشنایی برای تعمیر و بازرسی تابلو در حالت بی برق، و دریچه های انفجاری فوقانی برای تخلیه فشار و محدود کردن صدمات ناشی از انفجار احتمالی تجهیزات داخل تابلوی فشار متوسط (معمولا 20KV) باشند.
فاز اول، به رنگ قرمز (L۱)
فاز دوم، به رنگ زرد (۲)
فاز سوم، به رنگ آبی (L۳)
برروی شینه های فاز اول، دوم و سوم به ترتیب حروف L1 و L2 و L3 قید گردد.
الف) برای شینه کشی های افقی واقع در سطح افقی تابلو:
شینه سمت جلو تابلو به رنگ قرمز، شینه وسط به رنگ زرد و شینه ای که به طرف پشت تابلو قرار میگیرد به رنگ آبی خواهد بود.
ب) برای شینه کشی های افقی واقع در سطح عمودی تابلو:
شینه بالا به رنگ قرمز شینه وسط به رنگ زرد و شینه پایین به رنگ آبی خواهد بود.
پ) برای شینه کشی های عمومی واقع در سطح عمودی تابلو:
جهت نگاه از جلو تابلو:
شینه سمت چپ به رنگ قرمز، شینه وسط به رنگ زرد و شینه سمت راست به رنگ آبی خواهد بود.
ت) برای شینه کشی های عمودی واقع در سطح عمودی تابلو:
جهت نگاه از جنب تابلو:
شینه سمت جلو تابلو به رنگ قرمز، شینه وسط به رنگ زرد و شینه ای که به طرف پشت تابلو قرار میگیرد به رنگ آبی خواهد بود.
علامت و پلاک تابلوی فشار متوسط
علامت احتیاط به شکل صاعقه ای کوچک و به ابعاد ۲۰۰×۳۰۰ میلی متر یا ۱۲۰×۲۰۰ میلی متر باید به رنگ قرمز برروی تابلو نصب شود.
الف) پلاک مورد استفاده برای پانل ها در سلول ها، جعبه اتصالات و مانند آن باید دارای ابعاد ۵۰×۱۲۵ میلی متر بوده و ابعاد حروف آن حدودا ۱۲ میلی متر با پهنای خط ۱/۵ میلی متر باشد ویژگی های هر سلول باید مثلا شامل موارد زیر باشد:
نام سازنده و یا علامت (آرم) مشخصه آن
ولتاژ اسمی
جریان های اسمی برای شینه ها مدارها
ب) پلاک مشخصات کلیدهای تغییر وضعیت و کنترل باید حدوداً دارای ابعاد ۳۰×۷۰ میلی متر با اندازه حروف ۲۰ میلی متر طول و پهنای خط ۱/۵ میلی متر باشد.
پ) پلاک به کار رفته برای فیوزها باید دارای ابعاد حدود ۳۰ تا ۴۰ میلی متر طول و ۱۲ تا ۲۰ میلی متر عرض و ابعاد حروف ۳ تا ۶ میلیم تر و پهنای خط تقریباً یک میلی متر باشد.
ت) پلاک مشخصات رله ها، کنتاکتورها و وسایل مشابه باید دارای ابعاد تقریبی ۲۰×۶۵ میلی متر بوده و اندازه حروف آن برابر بند «پ» باشد.
تابلو فشار متوسط، ایستاده، تمام بسته و قابل دسترسی و فرمان از جلو
این نوع تابلو باید از نوع ایستاده و با اسکلت نگهدار از آهن به فرم نبشی، ناودانی، سپری، و پوشش آن از ورق های فلزی با ضخامت حداقل ۲/۵ میلی متر یا بیشتر ساخته شود. ساختمان بدنه این تابلو باید به گونه ای باشد که تابلو به سهولت از طرفین قابل توسعه باشد و به همین جهت پوشش های قسمت بالا و یا پایین تابلو که محل شینه کشی و عبور شینه ها می باشد باید به وسیله پیچ و مهره های کرومه به اسکلت اصلی متصل شود. در این نوع تابلو، به استثنای سطح زیرین و در قسمت جلو سایر قسمت ها باید کاملا مسدود و پوشش های آن به اسکلت فلزی اصلی تابلو جوش شود.
در مواردی که وسایل اندازه گیری، چراغ های اعلام خطر و شستی های فرمان در روی قسمت متحرک یا قابل برداشت تابو نصب می شود، کلیه سیم کشی های مربوط باید با کابل یا سیم قابل انعطاف در لوله خرطومی فولادی انجام شود.
تابلوی فشار متوسط نوع ایستاده، تمام بسته کشویی
هر سلول آن از ۲ بخش شامل بخش ثابت و بخش متحرک (ارابه) کاملا مجزا به شرح زیر تشکیل شده:
بخش ثابت: شامل بدنه تابلو و محل اتصالات و وسایل اندازه گیری
بخش دوم: که اسکلتی است متحرک با چهارچرخ فلزی و ارابه نیز نامیده می شود، باید از آهن به فرم نبشی، ناودانی و سپری و پوشش قسمت جلو از ورق آهن با ضخامت حداقل ۲/۵ میلی متر یا بیشتر ساخته شود.
(نبشی مقطع L و ناودانی مقطع U و سپری مقطع دارد)
حداکثر ابعاد تابلو برق فشار متوسط
حداکثر ابعاد تابلوهای فشار متوسط تمام بسته کشویی با توجه به تنوع تجهیزات و گوناگونی طرح ها در محدوده تعیین شده زیر خواهد بود:
ولتاژ: ۲۰ کیلو ولت – حداکثر ارتفاع: تا ۲۲۵ (سانتی متر) – حداکثر عرض: ۱۱۰
ولتاژ: ۳۳ کیلو ولت – حداکثر ارتفاع: تا ۲۲۵ (سانتی متر) – حداکثر عرض: ۱۳۰
تقسیم بندی کلیدهای قدرت فشار متوسط براساس تعداد عملکرد مکانیکی
کلاس تعداد عملکرد
کلاس M1:
۲۰۰۰ بار
کلاس M2:
۱۰۰۰۰ بار
ولتاژ نامی برای کلیدهای قدرت فشار متوسط باید برابر با بزرگترین ولتاژ کاری سیستم انتخاب شود. برای سطوح ولتاژ ۱۱، ۲۰ و ۳۳ کیلوولت این ولتاژ به ترتیب ۱۲ ، ۲۴ و ۳۶ کیلوولت باید انتخاب شود.
فرکانس نامی در ایران ۵۰ هرتز می باشد.
جریان قطع اتصال کوتاه نامی
کلید قدرت باید توانایی قطع جریان اتصال کوتاه متقارن را داشته باشد. این جریان با توجه به سطح اتصال کوتاه محل نصب کلید باید محاسبه شود و شامل دو مولفه AC و DC می باشد.
مولفه AC جریان اتصال کوتاه باید استاندارد انتخاب شود و از مولفه DC در صورتی که از ۲۰ درصد کمتر باشد میتوان صرف نظر کرد.
کلیدزنی جریان های خازنی
کلیدهای قدرت باید در برابر جریان های گذرای ناشی از خاصیت خازنی بار که در هنگام کلیدزنی خطوط بدون بار ولی از نوع کابلی و کلیدزنی بانکهای خازنی به وجود می آید مقاوم باشد. این گونه کلیدها از نظر توانایی قطع جریان های خازنی به دو طبقه به شرح زیر تقسیم می شود:
کلاس C1: کلیدهایی که به هنگام کلیدزنی جریان خازنی احتمال آسیب دیدگی در آن کم است.
کلاس C2: کلیدهایی که به هنگام کلید زنی جریان خازنی احتمال آسیب دیدگی در آن خیلی کم است.
جریان استقامت کوتاه مدت نامی
کلیدهای قدرت و تجهیزات آن باید توانایی تحمل جریان های ناشی از اتصال کوتاه را در مدت زمان محدود داشته باشد. این جریان با توجه به سطح اتصال کوتاه محل نصب کلید و احتمال عبور جریان های اتصال کوتاه از آن باید طبق یکی از جریان های استاندارد انتخاب شود زمان مجاز عبور این جریان ۱ تا ۳ ثانیه میباشد. (مثلاً 16-25-36-50-70KA)
زمان استمرار اتصال کوتاه
مدت زمان قابل تحمل توسط کلید به هنگام عبور جریان اتصال کوتاه برابر با ۱ثانیه در نظر گرفته می شود. این مقدار همچنین ممکن است بر حسب مورد یکی از مقادیر ۰/۵۰، ۲ و یا حداکثر ۳ ثانیه نیز انتخاب شود.
توالی عملکرد نامی کلیدهای قدرت به شرح زیر است:
O-t-CO-t’-CO-1
CO-t”-CO-T
که در عملکردهای بالا:
الف) O نمایانگر عمل باز شدن کلید
ب) CO نشان دهنده عمل بسته و باز شدن کلید بدون فاصله زمانی بین دو عملکرد
پ) t: برای کلیدهای با وصل سریع مجدد ۰/۳ ثانیه و برای کلیدهای بدون نیاز به وصل سریع مجدد ۳ دقیقه انتخاب می شود.
ت) ‘t: برای کلیدهای با وصل سریع مجدد ۱۵ ثانیه و یا ۱ دقیقه و برای کلیدهای بدون نیاز به وصل سریع مجدد ۳ دقیقه انتخاب می شود.
ج) “t برای کلیدهای بدون نیاز به وصل سریع مجدد ۱۵ ثانیه انتخاب می شود.
مشخصات ویژه انواع کلیدهای قدرت (شامل خلاء، گازی و کم روغن)
انواع کلیدهای قدرت شامل خلاء گازی و کم روغن باید دارای ویژگی های زیر نیز باشند:
الف) کلیدهای قدرت خلاء
– قطع کننده های خلاء باید برای عملکرد به قدرت کمی نیاز داشته باشند.
– حداقل تعداد عملکرد این گونه قطع کننده ها بدون نیاز به تعمیر و نگهداری در جریان نامی عادی ده هزار مرتبه و در جریان نامی اتصال کوتاه یکصد مرتبه خواهد بود.
– محفظه قطع کننده باید کاملا خلاء بوده و فشار آن بر اثر عوامل خارجی فزونی نیابد و در هر مرحله از ساخت که تخلیه هوا انجام می شود آزمون نشتی با اندازه گیری دقیق صورت گیرد.
ب) کلید قدرت SF6
این نوع کلید باید به گونه ای ساخته شده باشد که میزان نشت گاز در سال از یک درصد(۰/۰۱) کمتر باشد.
– فشار گاز باید به وسیله سنسور کنترل شود و در صورت تنزل از حد مجاز سنسور عمل نماید. فشار گاز هیچ گاه از مقدار تعیین عایقی نباید کمتر باشد.
– در موقع نصب گاز SF6 باید ۲۰ درصد بیش از مقدار لازم پر شود.
– کلیدهای قدرت SF6 باید در هر شرایطی بدون تغییر شکل یا ایجاد خطا در هیچ یک از قسمت های آن تا ۸ میلی بار خلاء را تحمل نماید.
– گاز SF6 مورد مصرف باید برای شرایط مورد نظر مناسب باشد.
پ) کلیدهای قدرت کم روغن
– قطع کننده های کم روغن باید به طور کامل از هر طرف پوشیده و بسته بوده و هیچ نشتی روغن در شرایط کاری نداشته باشند.
– کلید قدرت کم روغن باید دارای میزان سر و صدای (نویز) کمی باشد.
– کلیدهای مزبور باید با روغن کافی و با در نظر گرفتن ۱۰٪ برای تلفات پر شود.
– کلیدهای قدرت کم روغن باید دارای لوازم زیر باشد:
– نمایشگر سطح روغن با علایم حداکثر و حداقل
– شیر برای نمونه گیری
– شیر برای پر کردن
– شیر تخلیه
ترانس جریان اندازه گیری تابلوی فشار متوسط
ترمینال اولیه باید از جنس مس گالوانیزه شده بوده و با پیچ های اتصال و واشرهای مناسب مجهز باشد. ترمینال باید برای اتصال به شمش مسی با اندازه حداکثر ۱۰×۶۰ میلی متر مناسب باشد. برای ترانسفورماتورهای دارای قابلیت تغییر نسبت تبدیل اولیه، این عمل باید با تغییر آرایش رابط ها، روی ترمینال های اولیه به راحتی انجام شود. ترمینال ها و اتصالات اولیه تغییر دهنده نسبت تبدیل، باید در قسمت بالای بدنه عایقی تعبیه گردد. ترمینال های ثانویه باید از جنس مس گالوانیزه شده بوده و به پیچ های مناسب برای اتصال به هادی مسی تا ۶ میلیمتر مربع مجهز باشد. یک ترمینال زمین باید در کنار ترمینال های ثانویه پیش بینی شود.
ترانس ولتاژ اندازه گیری تابلوی فشار متوسط
ترمینال اولیه باید از جنس مس گالوانیزه شده بوده و با پیچ های اتصال و واشرهای مناسب مجهز باشد. ترمینال باید برای اتصال به شمش مسی با اندازه حداکثر ۱۰×۶۰ میلی متر مناسب باشد، ترمینال اولیه سمت زمین ترانسفورماتور و ولتاژ فاز به زمین برای استقامت در برابر ولتاژ سه کیلوولت موثر باید عایق شده و توسط یک اتصال قابل تفکیک به ترمینال زمین وصل شود نقطه اتصال برای زمین کردن باید پیش بینی گردد. ترمینال های فشار متوسط باید در قسمت بالای بدنه عایقی تعبیه شود.
کلید ولتمتر (معروف به کلیدولت)
کلید ولتمتر (معروف به کلیدولت) برای نشان دادن ولتاژهای مختلف تابلو است و باید از نوع گردان ۷ حالته با کنتاکت نگهدارنده و بدون فنر برگشت بوده و دارای صفحه علامت گذاری شده باشد و برای نصب روی ورق با
ضخامت ۳ میلی متر مناسب باشد. علامت های آن باید شامل ۷ مورد زیر باشد.
O: برای نمایش ولتاژ خنثی
R: برای نمایش ولتاژ فاز R
S: برای نمایش ولتاژ فازS
T: برای نمایش ولتاژ فازT
R-S: برای نمایش ولتاژ بین فاز R و S
T-S: برای نمایش ولتاژ بین فاز T و S
R-T: برای نمایش ولتاژ بین فاز R و T
ترکیب کلی تابلو فشار متوسط
تابلو فشار متوسط برای استفاده در سیستم حلقه ای (رینگ)
در مواردی که پست فشار متوسط از سیستم شبکه حلقه ای تغذیه می شود ترکیب کلی تابلو باید به شرح زیر باشد:
سلول اول- کلید ورودی شماره یک رینگ، که شامل یک عدد سکسیونر قابل قطع زیر بار با کلید اتصال زمین می باشد، در این سلول نصب می شود.
سلول دوم – کلید ورودی شماره دو رینگ، که شامل یک عدد سکسیونر قابل قطع زیر بار با کلید اتصال زمین می باشد و در سلول دوم نصب می شود.
سلول سوم- کلید اصلی، که شامل یک عدد سکسیونر غیر قابل قطع زیر بار و یک عدد دیژنکتور (از انواع مختلف، مانند کم روغن، گازی (SF6)، روغنی، موتوری و غیره) با رله های محافظ، نوع اولیه یا ثانویه می باشد و در سلول سوم نصب می شود.
سلول چهارم- وسایل اندازه گیری، که شامل ترانس ولتاژ ترانس ،جریان، کنتور اکتیو، کنتور راکتیو، ساعت فرمان، و غیره می باشد در سلول چهارم نصب می شود.
سلول پنجم- کلید تغذیه ترانسفورماتور قدرت و یا تغذیه پست فرعی، که شامل یک عدد سکسیونر غیرقابل قطع زیر بار و یک عدد دیژنکتور (از انواع مختلف، مانند کم روغن، روغنی، گازی (SF6)، موتوری، و غیره باشد) با رله های محافظ نوع اولیه یا ثانویه می باشد و در سلول پنجم نصب می شود.
سلول های ششم به بعد در صورت لزوم مشابه سلول پنجم خواهند بود.
تابلو فشار متوسط برای استفاده در سیستم شعاعی
در مواردی که پست فشار متوسط از سیستم شبکه شعاعی تغذیه می شود، ترکیب کلی تابلو باید بشرح زیر باشد:
سلول اول- کلید اصلی، که شامل یک عدد سکسیونر غیر قابل قطع زیر بار و یک عدد دیژنکتور (از انواع مختلف مانند کم ،روغن ،روغنی گازی (SF6) موتوری و غیره باشد) با رله های محافظ از نوع اولیه یا ثانویه می باشد، در سلول اول نصب می شود.
سلول دوم- وسایل اندازه گیری که شامل ترانس ولتاژ (PT) ترانس جریان(CT) کنتور اکتیو، کنتور راکتیو ساعت فرمان و غیره می باشد و در سلول دوم نصب می شود.
سلول سوم- کلید تغذیه ترانسفورماتور قدرت و یا تغذیه پست فرعی، که شامل یک عدد سکسیونر غیر قابل قطع زیر بار و یک عدد دیژنکتور (از انواع مختلف مانند کم روغن، روغنی، گازی (SF6)، موتوری و غیره باشد) با رله های محافظ، نوع اولیه یا ثانویه می باشد و در سلول سوم نصب می شوند.
سلول های چهارم به بعد در صورت لزوم، مشابه سلول سوم خواهند بود.
حداقل فاصله بین تابلو و دیوار و یا بین دو تابلوی مجاور باید ۷۰ سانتیمتر در نظر گرفته شود، به گونه ای که برای دسترسی به داخل تابلو برای تعمیر و نگهداری فضای کافی موجود باشد.
در مواردی که تابلوهای تمام بسته در مجاورت دیوار قرار می گیرد برای جلوگیری از خطر فساد تدریجی (زنگ زدگی) تابلو باید حداقل ۵ سانتی متر از ۲ دیوار فاصله داشته باشد.
نصب تابلوهای فشار متوسط ایستاده تمام بسته
تابلوهای فشار متوسط ایستاده تمام بسته انواع قابل دسترسی و فرمان از جلو و کشویی، باید به یکی از دو روش زیر نصب شود:
الف) نصب تابلو فشار متوسط بر روی اتاقک کابل:
برای نصب این قبیل تابلوها بر روی اتاقک کابل (گالری کابل) باید یک دهانه به شکل مستطیل متناسب با ابعاد کف تابلو در سقف اتاقک مزبور احداث و تابلو بر روی آن نصب شود. طول دهانه مورد نظر باید ۲۰ سانتی متر کمتر از عرض مجموع تابلو باشد و عرض آن نیز ۲۰ سانتی متر کمتر از عمق تابلو مربوط خواهد بود. لبه دهانه باید با آهن نبشی چهار سانتی متر در چهار سانتی متری (۴*۴) مهار شود.
ب) نصب تابلو فشار متوسط بر روی کانال کابل:
طول کانال مورد نظر، که تابلو بر روی آن استقرار می یابد باید ۲۰ سانتی متر کمتر از عرض مجموع تابلو باشد. عرض آن نیز ۲۰ سانتی متر کمتر از عمق تابلوی مربوط خواهد بود. عمق کانال باید ۱۲۰ سانتی متر باشد این کانال باید برای ورود و خروج کابل ها به کانال کابل کشی ها مرتبط باشد. برای جلوگیری از جمع شدن آب در داخل این کانال باید کف آن آبکش بوده و یا به یک سمت شیب داشته و در انتهای شیب به وسیله کف شور به چاهک جذب آب های مزبور ختم شود. لبه کانال باید با آهن نبشی چهار سانتی متر در چهار سانتی متر(۴×۴) مهار شود.
کلیه سیم کشی های مدار ثانویه تابلو مانند وسایل اندازه گیری ،فرمان، اعلام خطر و غیره باید با سیم مسی تک لا (مفتولی) با عایق حداقل ۱۰۰۰ ولت و با مقطع ۲/۵ میلی متر مربع انجام شود.
فرم بندی سیم کشی های یاد شده باید طوری باشد که در صورت نیاز به تعویض هر کدام از آن ها، بدون تداخل به کار سایر مدارها، امکان پذیر باشد و یا این که سیم کشی های داخلی تابلو باید در داخل کانال مخصوص نوع
نسوز انجام شود (کانال خود اشتعال یا توسعه دهنده شعله نباشد).
خازن گذاری بانک خازنی و هارمونیک
با توجه به گستردگی استفاده از لامپ های تخلیه در گاز (از قبیل لامپ های فلورسنت معمولی و یا کمپکت ،گازی، بخار، سدیم، بخار جیوه متال هالید و غیره) و چراغ های LED در سیستم روشنایی و همچنین مصرف کننده های غیر خطی از قبیل دستگاه های برق بدون وقفه (UPS) سیستم سرعت متغیر موتورها (Drive) و یا (VSD-Variable Speed Device ) راه انداز نرم موتور های برقی (Soft Starter) منابع تغذیه الکترونیکی و غیره در تاسیسات برقی که موجب ایجاد هارمونیک و نهایتاً باعث بالا رفتن سطح ولتاژ می گردد، الزامی است که ولتاژ کار خازن و بانک خازن حداقل ۴۴۰ ولت انتخاب گردد.
-استفاده و یا عدم استفاده از فیلترهای حذف هارمونیک در بانک خازن پس از بهره برداری از تاسیسات برقی ساختمان و اندازه گیری میزان هارمونیک ها قابل تعیین است.
-در صورت استفاده از فیلترهای حذف هارمونیک، ولتاژ کار بانک خازن متناسب با مقدار هارمونیک ها و شرایط لازم، محاسبه و انتخاب می گردد.
-در صورت وجود مولد برق اضطراری در تاسیسات برقی ساختمان، طراحی تابلوهای برقی مربوط به برق شهر و مولد برق اضطراری به نحوی انجام گیرد که مدار تغذیه کننده بانک خازن به هنگام استفاده از مولد برق اضطراری از مدار خارج گردد.
